Garip Ama Gerçek

Çadırı başına yıkılan sadrazam

Osmanlı imparatorları, bir sefer sırasında hareketlerinden memnun olmadıkları sadrâzamı çadırını başına yıktırmak suretiyle azlederlerdi. Bu çeşit azli ilk defa tatbik eden Fatih Sultan Mehmed‘dir.

Fatih, Karaman seferi sırasında Sadrâzam Mahmud Paşa‘ yı (İstanbul’da bu adla anılan cami, hamam ve çarşıyı yaptıran meşhur Mahmud Paşa) çadırını başına yıktırarak azlettirmiştir. Bazı kaynaklar bu gözden düşmeye, Mahmud Paşa aleyhine çevrilen entrikaların sebep olduğunu kaydeder.

Çadırı başına yıkılarak azledilen bir başka sadrâzam da Hersekzâde Ahmed Paşa‘dır. Yavuz Sultan Selim’in Çaldıran dönüşünde, Amasya civarında, halkın, yeniçerilerin yağmacılığından şikâyeti üzerine gazaba gelen padişah, Sadrâzam Hersekzâde ile Vezir Dukakinoğlu Ahmed Paşa‘yı, çadırlarını başlarına yıktırarak azletmiştir. Ahmed Paşa bu olaydan altı ay kadar sonra idam edilmiştir.

Çadırın direklerini söktürerek yıktırmanın iktidardan düşme alâmeti olması, İslâm’dan önceki zamanlardan kalma bir Türk âdetidir.

Kaynak: Hayat Tarih Mecmuası, Ağustos 1965

Yazıyla ilgili yorumunuzu yapın


*

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>